شکارچی ماهر ناوهای بعثی که صدام از او وحشت داشت/داستان زندگی مجاهد عالیقدر خلبان شجاع، شهید حسین خلعتبری

یکی از خلبانان نیروی هوایی ارتش در دفاع مقدس با پروازهای خود علیه ارتش بعثی به‌گونه‌ای عمل کرد که صدام را به وحشت انداخت.

به گزارش خبرنگار نشریه لیان بوشهر به نقل از فارس ، امروز نخستین روز از فروردین مصادف با سالروز شهادت سرلشکر خلبان حسین خلعتبری در عصر نخستین روز سال ۱۳۶۴ در آسمان وطن است.او به قدری در پرواز با جنگنده فانتوم و استفاده از مهلک‌ترین سلاح آن یعنی موشک ماوریک به تبحر رسیده بود که می‌توانست به راحتی از این موشک در مهم‌ترین ماموریت‌ها استفاده کند و یک لقب خاص نیز دریافت کرده بود.

* تولد نابغه نبردهای هوایی

در شمال ایراندر سال ۱۳۲۸، در منطقه بصل‌کوه از توابع شهرستان رامسر، فرزندی به دنیا آمد که بعدها نامش در تاریخ خلبانی ایران جاودانه شد. حسین که علاقه وافری به پرواز داشت، در سال ۱۳۵۱ به دانشکده خلبانی نیروی هوایی ارتش پیوست. پس از گذراندن دوره مقدماتی پرواز، برای تکمیل آموزش‌های تخصصی خود راهی آمریکا شد.

توانایی‌های برجسته‌اش در هدایت هواپیما و مهارت فوق‌العاده‌اش در شلیک موشک «ماوریک» او را به عنوان دانشجویی ممتاز و خلبانی ماهر مطرح ساخت.پس از دریافت گواهینامه خلبانی هواپیمای «F-4»، به ایران بازگشت و هم‌زمان با آغاز جنگ تحمیلی، در پایگاه ششم شکاری بوشهر به عنوان یکی از خلبانان زبده و فرماندهان کارآزموده، وارد میدان نبرد با دشمن شد.

نبوغ نظامی و ابتکار عمل در حوزه جنگ، به معنای کنجکاوی و اشتیاق برای کشف راهکارهای نو، ارائه پاسخ‌های خلاقانه به چالش‌ها، حساسیت نسبت به مسائل و توانایی در یافتن راه‌حل‌های بدیع است. با در نظر گرفتن این تعریف، عملکرد خلبان خلعتبری در یکی از عملیات‌های مهم، نمونه‌ای بارز از هوش نظامی و خلاقیت بی‌نظیر او به شمار می‌رود.

* نقش‌آفرینی شهید خلعتبری در کمان ۹۹

عملیات کمان ۹۹ در اولین روز مهرماه سال ۱۳۵۹ انجام شد. در این عملیات، نیروی هوایی ایران با حمله به ۱۴۰ فروند هواپیما به پایگاه‌های هوایی عراق، اولین پاسخ کوبنده خود را به تجاوز رژیم بعثی عراق به خاک ایران داد.شهید خلعتبری در این عملیات به عنوان فرمانده یک دسته ۸ فروندی از فانتوم‌های نیروی هوایی، نقش مهمی در حمله به بغداد، پایتخت عراق ایفا کرد.مهارت و شجاعت شهید خلعتبری در این عملیات، باعث شد تا خسارات سنگینی به دشمن وارد شود.شهید خلعتبری در عملیات کمان ۹۹ نقش‌هایی از فرماندهی یک دسته ۸ فروندی از فانتوم‌های نیروی هوایی، هدایت و رهبری خلبانان جوان در این عملیات، حمله دقیق و مؤثر به اهداف تعیین شده در بغداد، ایجاد روحیه و انگیزه در بین دیگر خلبانان را بر عهده داشت.

* عملیات حمله به «H-3»

اولین نقش‌آفرینی مهم حسین خلعتبری در دفاع مقدس در اواخر سال ۱۳۵۹، ارتش عراق برای محافظت از هواپیماهای ذخیره خود در برابر حملات تیزپروازان نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران، آن‌ها را به مجموعه پایگاه‌های «الولید» معروف به H-3 در نزدیکی مرز اردن منتقل کرد. نیروی هوایی ارتش جمهوری اسلامی ایران در واکنش به این اقدام، تصمیم گرفت به هر شکل ممکن این پایگاه‌ها را هدف قرار دهد.پس از تدوین طرح اولیه، گروهی از برجسته‌ترین خلبانان نیروی هوایی برای اجرای این عملیات انتخاب شدند. دلیل این انتخاب آن بود که در صورت آسیب دیدن فرمانده دسته پروازی، سایر خلبانان توانایی شناسایی و انهدام هدف را به‌طور مستقل داشته باشند.

در این میان، با توجه به مهارت و تخصص بالای خلبان «حسین خلعتبری» در هدایت هواپیمای F-4، او نیز در این عملیات پیچیده و حیاتی نقشی کلیدی ایفا کرد.

* وقتی حسین کار ناتمام همرزمانش را تمام کرد

هفتم آذرماه ۱۳۵۹، عملیات مروارید با درایت و شجاعت نیروهای هوایی و دریایی ارتش جمهوری اسلامی ایران به انجام رسید. در این عملیات موفق، اسکله‌های «البکر» و «الامیه» عراق به طور کامل نابود شدند. در بخشی از این عملیات، ناوچه‌های اوزای عراق به منظور جلوگیری از حمله خلبانان نیروی هوایی ایران، در میان کشتی‌های تجاری پنهان شدند. در این لحظه، خلبان خلعتبری که بر فراز این ناوچه‌ها پرواز می‌کرد، از حمله به آن‌ها خودداری کرد و با دقت به اوضاع توجه نمود. او متوجه شد که یکی از ناوچه‌ها به آرامی از کنار کشتی تجاری جدا شده و به سمت دهانه خور حرکت می‌کند.

خلبان خلعتبری بی‌درنگ با شلیک یک فروند موشک ماوریک، ناوچه اوزای عراقی را هدف قرار داده و آن را به اعماق آب‌های خلیج فارس فرو می‌فرستد. او با تیزبینی و درایت، از حمله به ناوچه‌ای که در کنار کشتی تجاری پناه گرفته بود، خودداری کرد و بدین ترتیب به کشورهای مغرض آن زمان که به دنبال فرصتی برای متهم کردن ایران به حمله به کشتی‌های تجاری بودند، بهانه‌ای نداد. در پایان همین عملیات، همرزمانش به پاس مهارت بی‌نظیر او در شلیک موشک‌های ماوریک و شکار ناوهای اوزا، لقب «حسین ماوریک» را به او دادند.

* ابتکار نماینده آبی‌پوش ایران در لاهه

خلبان «حسین خلعتبری» افسری تیزبین و باهوش بود که تنها مدت کوتاهی پس از آغاز جنگ، برای دفاع از حقوق ایران در برابر تجاوز دشمن، به‌عنوان نماینده ویژه کشور در دادگاه بین‌المللی لاهه حضور یافت. او در برابر سران غربی و عربی با ابتکار عمل و استدلال‌های قاطع، حقانیت ایران را در این جنگ اثبات کرد.در جریان این دادگاه، هنگامی که قاضی با حالتی سرزنش‌آمیز و با خودکاری در دست به او اشاره کرد و گفت: «شما متجاوزید»، خلعتبری به سرعت واکنش نشان داد. او ناگهان خودکار را از دست قاضی گرفت. قاضی با اعتراض گفت: «چرا خودکارم را گرفتی؟» خلعتبری با آرامش و قاطعیت پاسخ داد: «این خودکار شاید از نظر مادی ارزشی نداشته باشد، اما وقتی آن را از شما گرفتم، باعث ناراحتی و اعتراضتان شد. حال چگونه انتظار دارید که ما در برابر تجاوز به خاک و ناموسمان سکوت کنیم و از خود دفاع نکنیم؟» قاضی برای لحظه‌ای مکث کرد، سپس سر تعظیم فرود آورد و گفت: «حق با شماست».

اگرچه مأموریت او در دادگاه لاهه دو ماه در نظر گرفته شده بود، اما تمامی پیشنهادها و وسوسه‌های سران کشورهای آمریکا و انگلیس را رد کرد. او پس از ۱۵ روز، ادامه امور را به کاردار ایران در سوئیس سپرد و به کشور بازگشت. هنگامی که از او پرسیدند چرا تا پایان مأموریت در آنجا نماند، پاسخ داد: «نمی‌توانم شب‌ها و روزها را در آرامش بگذرانم، در حالی که جنگنده‌های دشمن آرامش را از هموطنانم گرفته‌اند».

* وقتی خلبان ایرانی برای دفاع از کشور با خانواده‌اش در نوروز دیدار نکرد با فرارسیدن تعطیلات نوروز سال ۱۳۶۴، «حسین خلعتبری» سودای سفری دیگر در سر داشت؛ اما نه سفری تفریحی، بلکه مأموریتی که او را در کنار همرزمانش نگاه می‌داشت. امیر سرتیپ دوم خلبان بازنشسته خسرو غفاری فرمانده گردان پروازی حسین خلعتبری در پایگاه شهید نوژه همدان بود. او می‌گوید: ما در سال ۶۴ به گونه‌ای شیفت پایگاه را در دو نوبت ۷ روزه تقسیم‌بندی کردیم که همه خلبانان بتوانند در نوروز با خانواده‌های خود دیدار کنند.طبق این برنامه، حسین می‌توانست در ایام نوروز برای دیدار با خانواده خود به زادگاهش سفر کند اما تصمیم گرفت که در پایگاه بماند و با توجه به شرایط جنگی از کشور در مقابل بعثی‌ها دفاع کند.

وقتی دوستانش از او پرسیدند چرا به دیدار خانواده‌اش نمی‌رود، در پاسخ گفت: «در این شرایط بحرانی، مردم هر لحظه به کمک ما نیاز دارند. وجدانم اجازه نمی‌دهد که آن‌ها را تنها بگذارم.»در نخستین روز عید سال ۱۳۶۴، «حسین خلعتبری» به همراه «عیسی محمدزاده» در شیفت آلرت (احتیاط) پایگاه حضور داشتند که ناگهان با بلندشدن صدای آژیر، وضعیت اسکرامبل (آماده‌باش فوری) در پایگاه اعلام شد.

آن‌ها با یک فروند هواپیمای F-4 و با رمز «سلیمان-۳۱»، برای مقابله با هواپیماهای دشمن به پرواز درآمد. در منطقه «سقز» کردستان، با دو فروند میگ-۲۳ و یک فروند جنگنده میگ-۲۵ دشمن درگیر شد. او یکی از جنگنده‌های میگ‌-۲۳ را با شلیک موشک هدف قرار داد و پس از اصابت، جنگنده دشمن منهدم شد.در همین حین، ایستگاه‌های راداری مرزی به او هشدار دادند که یک فروند میگ-۲۵ دشمن در تعقیب آن‌هاست. در این نبرد نابرابر و در میان تعقیب و گریز نفس‌گیر، میگ-۲۵ دشمن اقدام به شلیک موشک کرد. موشک به فانتوم اصابت کرد و هواپیما دچار سانحه شد. ستوان «محمدزاده» موفق شد به‌موقع اجکت کند و از هواپیما خارج شود، اما شهید «حسین خلعتبری» فرصت خروج نیافت و در این نبرد جان خود را فدا کرد.

* واکنش مادر شهید خلعتبری به خبر شهادت فرزندش

امیر سرتیپ دوم خلبان بازنشسته مرحوم محمود ضرابی که از همرزمان حسین خلعتبری است، روایتی جالب از نحوه مواجهه مادر شهید خلعتبری با خبر شهادت او بیان می‌کند.

اینگونه شد که قهرمان جنگ‌های دریایی که سیره­‌اش حسینی بود، روح بلندش به عرش برین پرواز کرد و پیکر بدون سرش را همچون مقتدایش حسین­‌بن­‌علی (ع) به‌عنوان سند افتخاری تقدیم ملت همیشه بیدار و امام شهیدان کرد.پیکر مطهر او طبق وصیت خودش در «قله میرزا کوچک‌خان» (گلزار ۴۰ شهیدان رامسر) به خاک سپرده شد تا آن‌گونه که خود می‌خواست، روحش نیز پاسدار مرز و بوم وطن اسلامی‌مان باشد.در سال ۲۰۰۶، یکی از مجلات نظامی آمریکا ویژه‌نامه‌ای در مورد مهارت‌های پروازی و ابتکار عمل‌ها و خلاقیت‌های شهید خلعتبری منتشر کرد که بعد از شهادتش وقتی وصیت نامه‌اش قرائت شد غیرت و دلاوری‌اش دوباره بر همگان ثابت شد.

* جمله‌ای ماندگار از حسین ماوریک

شهید حسین خلعتبری در ماندگارترین جمله خود گفته بود که؛ «اگر ذره‌ای از خاک وطنم به پوتین سرباز دشمن چسبیده باشد، آن را با خونم در خاک وطن می‌شویم و مرگ در این راه را افتخار می‌دانم و اگر ارزشمندتر از جانم هدیه‌ای داشتم، حتماً به این مردم تقدیم می‌کنم.»